AKALA NG LAHAT, NANALO AKO SA LOTTO NANG MAKAPANGASAWA NG BILYONARYA ANG ANAK KO. PERO SA LOOB NG GINTONG MANSYON, NAMUMUHAY AKO BILANG ISANG DAGA NA TAKOT GUMAWA NG INGAY.
Masaya ang buong barangay noong ikinasal ang anak kong si Paolo kay Celestine. Si Celestine ay anak ng isang Business Tycoon. Maganda, maputi, at higit sa lahat—napakayaman.
“Nay, hindi na po kayo maglalaba,” pangako ni Paolo habang yakap ako. “Titira na tayo sa Mansyon. Bubuhayin kayo ni Celestine na parang Reyna.”
Umiyak ako sa tuwa. Ako si Aling Sol, 73 anyos. Buong buhay kong itinaguyod si Paolo mag-isa. Sa wakas, makakapahinga na ako.
Pero mali ako. Ang akala kong paraiso ay isa palang ginintuang kulungan.
Sa unang araw ko sa Mansyon, hinarap ako ni Celestine. Wala si Paolo dahil nasa trabaho.
“Nay Sol,” sabi ni Celestine, nawala ang ngiti na ipinakita niya sa kasal. “Dito sa bahay na ‘to, ang lahat ng gamit ay Imported. Ang sofa ay galing Italy. Ang carpet ay galing Persia. Mahal ang mga ito.”
“Kaya please lang… huwag kayong uupo sa sala. Huwag kayong hahawak sa mga vase. At huwag kayong kakain sa Dining Table kasabay namin kapag may bisita. Ayokong mawalan ng gana ang mga investors ko kapag nakita nila ang… itsura niyo.”
Nanigas ako. Ang tingin niya sa akin ay parang isang mantsa.
Simula noon, namuhay ako sa takot.
Pinatira ako sa isang maliit na kwarto sa tabi ng laundry area. Walang aircon. Maingay ang makina ng washing machine. Kapag nasa bahay si Celestine, bawal akong lumabas ng kwarto. Bawal akong manood ng TV. Bawal akong magluto ng tuyo o daing dahil “mababaho” daw ang bahay.
Minsan, nung sinubukan kong yakapin ang anak ko pag-uwi niya, pinalo ni Celestine ang kamay ko nang palihim.
“Ang dumi ng kuko mo,” bulong niya sa akin habang nakatalikod si Paolo. “Huwag mong didikitan ang asawa ko.”
Gusto kong magsumbong kay Paolo. Pero nakikita ko kung gaano siya kasaya. Mahal na mahal niya si Celestine. At takot ako na kapag nagsalita ako, baka iwan siya ng asawa niya at mawala ang lahat ng meron siya.
Kaya tumahimik ako. Tiniis ko ang gutom. Tiniis ko ang lamig. Tiniis ko ang pagiging “basahan” sa sarili kong pamamahay.
Isang gabi, nagkaroon ng Grand Dinner Party sa mansyon. Dumating ang mga Senador at Congressman.
Pumasok si Celestine sa kwarto ko. May dala siyang uniporme. Uniporme ng katulong.
“Suotin mo ‘to,” utos niya.
“B-Bakit, Celestine?” nanginginig kong tanong.
“Kulang kami ng server. At saka, kung makikita ka ng mga bisita, mas mabuti nang isipin nilang katulong ka kaysa malaman nilang biyenan kita. Nakakahiya ang itsura mo eh. Amoy-lupa.”
Tumulo ang luha ko. “Celestine… Nanay ako ng asawa mo…”
“Wala akong pakialam! Suotin mo ‘yan o palalayasin kita ngayon din!”
Wala akong nagawa. Sinuot ko ang uniporme.
Lumabas ako at nagsilbi ng wine. Nakita ko si Paolo sa gitna ng sala, tumatawa kasama ang mga mayayaman. Hindi niya ako napansin.
Habang naglalakad ako bitbit ang tray ng Champagne, biglang namanhid ang tuhod ko. Ang rayuma ko. Sa tanda kong 73, hindi ko na kaya ang matagal na tayuan.
Natumba ako.
CRASH!
Nabagsak ko ang tray. Nabasag ang mga mamahaling baso. Tumapon ang alak sa Persian Carpet.
Tumahimik ang buong party.
Mabilis na lumapit si Celestine. Sa sobrang galit, nakalimutan niyang may mga bisita.
“TANGA!” sigaw ni Celestine.
Sinampal niya ako nang malakas sa harap ng lahat.
PAK!
Napahiga ako sa sahig, umiiyak.
“Sabi ko na nga ba, wala kang silbi!” sigaw pa niya. “Ang mahal ng carpet na ‘yan! Mas mahal pa ‘yan sa buhay mo!”
Akmang sisipain pa sana niya ako nang biglang may humarang.
Si Paolo.
Nakatayo si Paolo sa harap ko. Nakayukom ang kamao. Nanginginig sa galit na hindi ko pa nakikita kailanman.
“P-Paolo…” utal ni Celestine, biglang natakot. “Honey, hindi ko sinasadya… tinuruan ko lang siya…”
Dahan-dahang lumuhod si Paolo at niyakap ako. Nakita niya ang pasa sa braso ko. Nakita niya ang suot kong uniporme ng katulong. Nakita niya ang takot sa mga mata ko—ang takot na itinago ko sa kanya ng anim na buwan.
“Nay…” iyak ni Paolo. “Bakit naka-uniporme ka? Bakit ka sinasaktan?”
“Sorry anak…” bulong ko. “Ayokong mawala ang yaman mo. Ayokong mag-away kayo.”
Tumayo si Paolo. Humarap siya kay Celestine.
“Celestine,” tahimik na sabi ni Paolo. “Yaman ko? Ang Nanay ko ang yaman ko.”
“Pero Paolo! Carpet ‘yan! Imported!” katwiran ni Celestine.
Kumuha si Paolo ng isang bote ng Red Wine mula sa mesa.
Sa gulat ng lahat, IBINUHOS NIYA ITO SA BUONG CARPET.
“Ayan,” sabi ni Paolo. “Wala na. Sira na. Masaya ka na?”
“Paolo! Nababaliw ka na ba?!”
Lumapit si Paolo sa mukha ng asawa niya.
“Ikaw ang nababaliw, Celestine. Akala ko, biyaya ka sa buhay namin. Pero demonyo ka pala.”
Hinubad ni Paolo ang kanyang wedding ring at itinapon ito sa basag na baso sa sahig.
“Aalis na kami ni Nanay. Sa inyo na ang mansyon niyo. Sa inyo na ang pera niyo. Pero hinding-hindi niyo na makukuha ang respeto ko.”
Binuhat ako ni Paolo—binuhat niya ako na parang noong bata pa siya na nagpapakarga sa akin.
Iniwan namin ang mansyon na puno ng gulat na bisita. Iniwan namin si Celestine na umiiyak sa nasirang carpet.
Bumalik kami sa luma naming bahay. Maliit. Mainit. Pero noong gabing iyon, habang magkatabi kaming kumakain ng tuyo at itlog ni Paolo, naramdaman ko ang tunay na yaman. Wala na ang takot. Wala na ang katahimikan. Ang natira na lang ay ang pagmamahal ng anak na piniling maging mahirap, kaysa hayaang apihin ang kanyang ina.
